Casus 3: Wat is de oorzaak van de nierproblemen in mijn familie?

Michael Keen wil gaan trouwen, maar hij is bang dat hij kinderen krijgt die nierproblemen zullen ontwikkelen en een niertransplantatie nodig hebben.

De stamboom van de familie Keen

Stamboom casus 3

Vraag

  • Ervan uitgaande dat de uitingen van de aandoening doofheid, hypertensie en nierfalen zijn, is er dan in de stamboom een bepaalde manier van overerving te ontdekken in het patroon van aangedane personen?

ALLES OPENEN
  • Interpretatie
    • Hoewel Michaels oom Derek (III:3) het enige familielid is die een niertransplantatie nodig heeft, hebben Maurice Green(I:1) en John Smoult (III:5) allebei last van doofheid, hoge bloeddruk en nierfalen.
    • Michael (IV:1) heeft last van vroege verschijnselen van nierproblemen, namelijk hematurie.
    • De familie is bezorgd over Wayne’s gehoor (IV:3) omdat die niet goed hoort wat mensen zeggen en hij steeds dicht bij de televisie gaat zitten. Vanwege zijn leeftijd zou men niet verwachten dat hij symptomen van hypertensie of nierfalen zou hebben. Zijn klachten kunnen op een aandoening wijzen; hij is dus wellicht een aangedaan familielid.
    • Alleen mannen hebben de aandoening; zij zijn verbonden door niet-aangedane vrouwen.
    • Maurice Green (I:1) had waarschijnlijk dezelfde aandoening als Derek (III:3), omdat hij doof was en hypertensie had, en omdat hij op 30-jarige leeftijd aan nierfalen is overleden.
  • Erfelijkheidsoverwegingen
    • Als het een autosomaal dominante aandoening was, overgeërfd van Maurice Green, zou men verwachten dat Brenda Grout (II:2), Lucy Smoult (II:3) en Elizabeth Keen (III:1) ook symptomen van de aandoening zouden hebben, maar dat is niet het geval. De aangedane personen in deze stamboom hebben geen aangedane ouders.
    • Autosomaal recessieve overerving is erg onwaarschijnlijk omdat James en Brenda Grout (II:1 en II:2), Lucy en John Smoult (II:3 en II:4) en Elizabeth en Stanley Keen (III:1 en III:2) allemaal dragers zouden moeten zijn van dezelfde recessieve afwijking als er sprake was van deze manier van overerving (het afwijkende gen zou een hoge frequentie moeten hebben in de populatie).
    • De familie vertoont kenmerken van X-gebonden recessieve overerving. Als Maurice Green (I;1) een afwijkend gen zou hebben op zijn X-chromosoom, zouden al zijn dochters dragers moeten zijn. Brenda Grout en Lucy Smoult kunnen daarom hun X-chromosoom mét of zonder afwijking doorgeven. Allebei hun dochters hebben kans van 1 op 2 om drager te zijn en hun zoons hebben een kans van 1 op 2 om de aandoening te hebben.
  • Naschrift

    De klinische kenmerken wijzen duidelijk in de richting van het syndroom van Alport. Dit is een erfelijke vorm van nefritis en doofheid die een meestal X-gebonden recessieve overerving heeft. 

    We kunnen uit de stamboom opmaken dat Brenda Grout en Lucy Smoult drager moeten zijn, omdat hun vader de aandoening had (in genetische termen: zij zijn obligate heterozygoten). Elizabeth Keen moet ook drager zijn, omdat zij minstens één aangedane zoon heeft.